Cities 4 Co-Housing , Co-creating affordable living, empowering communities

Η Αναπτυξιακή ΜΕΙΖΟΝΟΣ ΑΣΤΙΚΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Α.Ε. – ΑΟΤΑ (ΜΑΘ ΑΕ ΑΟΤΑ) ήταν ο τοπικός εταίρος που συμμετείχε στο έργο “Cohousilience: developing cohousing in the EU for forward-looking societies”, το οποίο χρηματοδοτήθηκε από το πρόγραμμα Erasmus+ της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Το έργο αφορά την κατασκευή ενός συγκροτήματος κοινοτικής κατοικίας (cohousing) στην Πάδοβα της Ιταλίας, από τον επικεφαλής εταίρο Cooperativa FAI Padova, και τη συγκριτική μελέτη στρατηγικών και καλών πρακτικών cohousing σε συνεργασία με επτά ακόμη ευρωπαϊκούς οργανισμούς, μεταξύ των οποίων και η ΜΑΘ ΑΕ ΑΟΤΑ, εκπροσωπώντας τη Θεσσαλονίκη. Στόχος είναι η προώθηση της κοινωνικής ένταξης ευάλωτων ατόμων και η συμβολή στη δημιουργία περιεκτικών περιβαλλόντων που ενισχύουν την ισότητα, τη δικαιοσύνη και την ανθεκτικότητα των κοινοτήτων.

}

Διάρκεια

30 μήνες
11/2023 – 04/2026

ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ ΤΟΥ ΕΡΓΟΥ

Μεταφορά μιας καινοτόμου πρακτικής σε πέντε ευρωπαϊκές πόλεις
Το Cities 4 Co-Housing είναι ένα «Innovation Transfer Network»: μεταφέρει το μοντέλο συνεργατικής στέγασης CALICO από τις Βρυξέλλες σε πέντε πόλεις-εταίρους: Θεσσαλονίκη, Vila Nova de Gaia, Fuenlabrada, Νάπολη και Nikšić , προσαρμόζοντάς το στις τοπικές συνθήκες κάθε πόλης.

Το μοντέλο Community Land Trust (CLT)
Το δίκτυο βασίζεται στην αρχή του διαχωρισμού της ιδιοκτησίας γης από την ιδιοκτησία κατοικίας, εξασφαλίζοντας μακροχρόνια προσιτότητα και αποτρέποντας την κερδοσκοπική αύξηση των τιμών στέγασης στο διηνεκές.

Από την έμπνευση στην εφαρμογή
Μεταξύ Μαΐου 2025 και Μαΐου 2026, οι πέντε πόλεις δοκίμασαν, προσάρμοσαν και μετέφρασαν το μοντέλο CALICO στο δικό τους πλαίσιο, καταλήγοντας σε εξατομικευμένα Επενδυτικά Σχέδια (Investment Plans) για κάθε πόλη.

ΠΟΡΟΙ ΕΡΓΟΥ

Το αναλυτικό υλικό του έργου, συμπεριλαμβανομένης της Μελέτης Μεταφερσιμότητας (Transferability Study), των τριμηνιαίων εκθέσεων προόδου και των επενδυτικών σχεδίων κάθε πόλης είναι διαθέσιμο μέσω της ιστοσελίδας του URBACT: urbact.eu/networks/cities-4-co-housing. Το Επενδυτικό Σχέδιο της Θεσσαλονίκης είναι διαθέσιμο και στα ελληνικά.

Δείτε το PDF

ΕΤΑΙΡΟΙ

Regional Public Service Brussels – Brussels Housing
(Βέλγιο, επικεφαλής εταίρος)

Ayuntamiento de Fuenlabrada
(Ισπανία)

Gaiurb, EM
(Vila Nova de Gaia, Πορτογαλία)

ΜΑΘ ΑΕ ΑΟΤΑ
(Θεσσαλονίκη, Ελλάδα)

Comune di Napoli
(Νάπολη, Ιταλία)

Opština Nikšić
(Nikšić, Μαυροβούνιο)

ΚΥΡΙΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ

Επενδυτικό Σχέδιο για τη Θεσσαλονίκη
Η ΜΑΘ ΑΕ ΑΟΤΑ ολοκλήρωσε το δικό της «Investment Plan», προσαρμόζοντας το μοντέλο CLT/CALICO στις ανάγκες και τις δυνατότητες της πόλης, διαθέσιμο σε ελληνική και αγγλική εκδοχή.

3 κύρια αποτελέσματα/συμπεράσματα του Επενδυτικού Σχεδίου Θεσσαλονίκης (Cities 4 Co-Housing)

Η Θεσσαλονίκη αντιμετωπίζει βαθιά στεγαστική κρίση σε συνθήκες πλήρους απουσίας κοινωνικού στεγαστικού αποθέματος: η ιδιοκατοίκηση κυριαρχεί (περίπου 70% σε εθνικό επίπεδο, 60–65% στη Θεσσαλονίκη), και το κοινωνικό στεγαστικό απόθεμα είναι σχεδόν 0%. Το 31% του πληθυσμού επιβαρύνεται υπερβολικά από το κόστος στέγασης, με τα χαμηλότερα εισοδήματα να δαπανούν έως και το 63% του εισοδήματός τους σε αυτό.
Η επενδυτική πρόταση θέτει ως γενικό στόχο τη δημιουργία ενός μη κερδοσκοπικού, δίκαιου και ποιοτικού μοντέλου στέγασης με κοινοτική συμμετοχή, αξιοποιώντας το μοντέλο Community Land Trust για τη διαχείριση παλαιού, κενού κτιριακού αποθέματος , δημόσιας ιδιοκτησίας, και μετατρέποντάς το σε κοινωνική/συνεργατική στέγαση (co-housing), με ενσωμάτωση αρχών ενεργειακής απόδοσης.
Η επιτυχία του μοντέλου εξαρτάται εξίσου από τη διακυβέρνηση και την κοινωνική διάσταση όσο και από το κτίριο: το σχέδιο δίνει έμφαση στην ουσιαστική συμμετοχή πολιτών στη λήψη αποφάσεων, στην ανάπτυξη πρωτότυπου καταστατικού ένωσης ενοίκων μεταβιβάσιμου σε άλλα έργα, και σε καινοτόμες πρακτικές co-housing στοχευμένες σε ευάλωτους πληθυσμούς (γυναίκες, μετανάστ(ρι)ες, άτομα που βιώνουν αστεγία).

Τοπική Ομάδα (ULG) και συμμετοχικός σχεδιασμός στη Θεσσαλονίκη
Πραγματοποιήθηκαν τακτικές συναντήσεις της Τοπικής Ομάδας URBACT (ULG) στη Θεσσαλονίκη, με συμμετοχή φορέων και ενδιαφερομένων μερών, για τον συν-σχεδιασμό της τοπικής προσαρμογής του μοντέλου συνεργατικής στέγασης.

Μελέτη Μεταφερσιμότητας (Transferability Study)
Το δίκτυο παρήγαγε ολοκληρωμένη μελέτη μεταφερσιμότητας που συγκρίνει τις πέντε πόλεις-εταίρους (Vila Nova de Gaia, Θεσσαλονίκη, Νάπολη, Fuenlabrada, Nikšić) ως προς τις προκλήσεις και τις ευκαιρίες εφαρμογής του μοντέλου CLT. PDF document

Σχέδιο Συνέχειας (Continuity Plan) στις Βρυξέλλες
Ο επικεφαλής εταίρος διαμόρφωσε σχέδιο συνέχειας για τη διάχυση και τη διατήρηση των αποτελεσμάτων του έργου CALICO πέρα από τη λήξη της χρηματοδότησης, ως πρότυπο προς τις υπόλοιπες πόλεις-εταίρους.